Posts

Kaplanı Uyandırmak-Travmayı İyileştirmek Peter A. Levine

Image
            Kaplanı Uyandırmak, Peter Levine tarafından yazılmış travma hakkında yol gösterici nitelikte bir kitaptır. Beden-zihin ve duyusal algımız arasındaki önemli bağı anlatan bu kitapta, travmanın hem çocuk hem de yetişkinlerin hayatını nasıl etkilediği ve travmadan kurtulmanın yolları anlatılmaktadır. Öncelikle anılarımızı unutmayız. Onlar bizimle birlikte yaşarlar. Bugünümüzü, geleceğimizi belirleyen anılarımızdır. Yani bu bakış açısına göre travmayı unutmak da mümkün değildir sadece onun üzerimizdeki etkisini azaltarak eski spontanite ve doğallığa yani mutluluğumuza kavuşmak mümkündür. Psikoloji derslerinde üstüne basa basa anlatılan iki tepki vardır savaş ve kaç. Fakat bundan başka bir tepki daha vardır o da donma tepkisi. Donma tepkisi travmaya yol açabilecek bir tepkidir. Kaza geçirdiğimizde bir anlığına da olsa donarız, çünkü zihnimiz aşırı uyarılmıştır. Bu aşırı uyarılma anında tepki vermek mümkün olmadığından zihnimiz error vermekte ve ...

Gelişen Dünyada Değişime Açık Olmak

Özellikle gelişen teknolojiyle ve sınırların bulanıklaşmasıyla (globalleşme) artık insanlar içinde bulundukları şehrin hatta ülkenin dışına çıkarak yeni deneyimler edinme şansına sahip olabiliyor. Geçen gün katıldığım birincisi düzenlenen Psychology Talks etkinliğinde konuşan Prof. Doktor Bilgin Saydam’ın tespiti beni çok etkiledi: Sistemin dışına çıkmadan, sistem hakkında doğru bir yargıya varmak mümkün değildir!  Bunun sebebi ise içinde bulunduğumuz psiko sosyo kültürel ortam bir sarmal gibi hayatımızı sarmakta ve bunun dışına çıkmadığımız sürece objektif olarak bu sistemi algılamak oldukça zor çünkü içinde bulunduğumuz iyi veya kötü durumları sübjektif olarak değerlendirebiliyoruz. Ancak üçüncü bir göz olursa yanımızda veya biz üçüncü bir göz olma cesaretini göstererek sistemin dışına çıkarsak sistemi daha net anlayabiliyoruz. Bunu da yapabilmek için  ‘ değişime açık’  olmamız gerekiyor. Değişime açık olmak aslında çok da kolay değil. Kişilik kuramcısı ve psik...

Sağlıklı İlişkiler ve Evliliklerin 6 Adımda Olmazsa Olmazları

Image
Bu yazıyı yazarken bütün dünyada ayrılıkların ve boşanmaların arttığı bir devirde yaşadığımızın bilinciyle önemli bir noktaya değinmek istedim. Batı dünyasında evliliklerin yüzde ellisinin ayrılıkla sonuçlanması bilimsel bir gerçek maalesef. Peki sosyal psikoloji teorilerini kullanarak bu durumu değiştirmek mümkün müdür? Bir ödevimizde bu sorunun karşılığını ve ”iyi bir evliliğin” nelerden oluştuğunu araştırmaya başladığımda oldukça genç ve deneyimsizdim (hala da öyle).  Peki bu araştırmadan neler öğrenebiliriz? ”İyi bir evlilik” oldukça subjektif olsa da sağlıklı bir evlilik olarak değiştirebilir bu tanım. Tolstoy’un da dediği gibi mutlu aileler birbirine benzer ama her mutsuz ailenin kendine özgü bir mutsuzluğu vardır. Her ne kadar devir değişse de mutlu bir evliliği veya ilişkiyi anlamak mutsuz bir ilişkiyi anlamaktan nispeten daha kolaydır. Görünce anlarsınız o uyumu ve bakışı sanki iki insan birbirleri için biçilmiş birer kaftandır. Oysa mutsuz ilişkilerin birbirinden farklı...

Anlaşılmayan 'Aziz'ler: Savunucular diğer adıyla Sosyal İçe Kapanıklar

Image
Ataerkil toplumumuzda her ne kadar ‘feminizm’, ‘kadın hakkı savunma’ gibi konular gündeme gelse de bunlar hep şu anki düzenin bir parçası. Peki bunun sebebini hiç düşündünüz mü? Savunucu kişiler ilk zamanlarda çok büyük işlere adım atsalar da onların yerlerini hep ‘Önder’ kişiler aldı tarih boyunca…Osman Bey Osmanlı İmparatorluğu’nu kurduğundaki haliyle Kanuni Sultan Süleyman (ki aynı soydan gelse de)’daki önderlik imajı gözümüze hiç çarpmadı mı? Arada hiçbir fark göze çarpmıyor mu?  Kanuni’nin kafasındaki sadece zenginlik belirtisi mi sanıyorsunuz? Sonuçta ikisi de Osmanlı Padişahı diyecektiniz öyle değil işte! Kurucusu belki ‘Savunmacı’ ya da Diplomat grubundaki her hangi bir grup iken diğeri ‘Önder’ yani o pozisyonu kullanmayı çok iyi bilen biri. Bu aslında oldukça anlaşılır gibi gözükse de toplum tarafından anlaşılmıyor. Bunun sebebini ben de hiç merak etmemiştim çünkü tarih kitaplarında kişilikten ziyade ‘toplum için yaptıkları’ göze çarpıtılarak anlatılır. Tari...

İkigai Felsefesine Giriş

Image
Bugün sizlerle İkigai felsefesini konuşmak istiyorum. Garcia & Hernandez (2017)’nin yeni çıkan kitabında da bahsettiği üzere İkigai felsefesi 4 temel uğraştan yola çıkarak ortaya atılmış antik bir felsefedir. Bu 4 uğraş MİSYON, MESLEK, TUTKU ve UĞRAŞ’tır. Okinowa’da yanı dünyanın en uzun yaşayan insanların olduğu Japon kentinde doğanlar herkesin bir İkigai’si olduğunu söylerler. Aşağıdaki diyagramda İkigai felsefesi özetlenmiştir. İkigai felsefesi özünde emeklilik karşıtı bir anlam taşır. Bu durum Japoncada ‘‘işi temelli bırakmak’’ anlamına gelen emeklilik sözcüğünün olmamasından anlaşılabilir. Japon kültüründe hayata dair bir amacın olması o kadar önemlidir ki Türk kültüründeki emeklilik kavramı orada geçerli bile değildir. Okinowa yani namı değer Mavi Kuşak bölgesindeki asırlık kişilerle ilgili çalışmalar ilginç gerçekleri gün yüzüne çıkartmıştır. Okinawa, Sardinya, Loma Linda, Nicoya Peninsula ve İkaria’da yaşayan halk dünyanın herhangi bir yerine kıyasla daha uzun ömürlüdür....

Avustralya'da Genç Ergen Mültecilerin Ruh Sağlığı Üzerine bir Çalışma

Image
Master ödevi olarak yaptığım bu çalışma pek ses getirmese de önemli bir noktaya parmak basmak için yapılmıştır. Bu çalışmanın sorusu şudur: Psikolojik araştırmalar akıl sağlığı ve ruh sağlığı eşitsizliklerine ne kadar değinmektedir? Bu sorudan yola çıkarak Avustralya’da yaşayan mültecilerin ruh sağlığı araştırılmıştır. Bilindiği üzere mülteciler zor koşullarda yaşamaktadırlar. Mülteci krizi günümüzdeki en önemli global krizdir. Afrika ya da Orta doğu olsun fark etmez Avrupa, Asya, Amerika ve Avustralya’ya kadar uzanan global bir göç söz konusudur. Birleşmiş Milletlerin Global Eğilim Raporunda da söz ettiği üzere 2015’in sonuna kadar 65.3 milyon insan evlerini bırakıp gitmek zorunda kalmıştır ki bu da 4.8 milyon bir artışı göstermektedir. Bu da toplumu, ekonomiyi, iyi oluşu ve her şeyi etkileyen bir durumdur. Bu durum mültecilerin fiziksel ve ruhsal sağlığında eşitsizlik söz konusu olduğunu göstermektedir. Mülteciler evlerini bırakmanın travmasını yaşamaktadırlar. Ayrıca bıraktıkları...

Kitap Önerisi: Kendini Arayan İnsan

Sırada en sevdiğim kitap hakkında bir değerlendirme yazısı yazmak var. Üstad Rollo May olmak üzere bütün hümanist psikologlara selamlar! Bugün sizlere Rollo May’in ünlü kitabı ‘‘Kendini Arayan İnsan’’ hakkında kısa bir değerlendirme yazısı yazacağım. İlk olarak kitabın içeriğinden bahsedeceğim, daha sonra eleştirilebilecek konulardan en son da kısaca özet ve bazı özdeyişlerle bitireceğim. Umarım keyifle okursunuz. Modern İnsanın Yalnızlığı ve Endişesi İlk olarak bir soruyla başlamak istiyorum. Günümüz insanının en büyük içsel sorunları nelerdir? İçinde bulunduğumuz çağda insanlar psikolojik bozuklukları, mutsuzluk, evlilik ya da meslek seçimi konusundaki kararsızlıklar, hayata dair genel umutsuzluk ve anlamsızlık hissi gibi çeşitli belirtilerle tanımlanabilir. Peki bu belirtilerin altında yatan şey nedir? Klinik çalışmaların yanı sıra psikoloji ve psikiyatri alanındaki deneyimlere dayanarak yirminci yüzyılın en büyük sorunu ‘boşluk duygusu’ olduğunu belirtmek şaşırtıcı gelebi...